Νομική εμπλοκή στους διαγωνισμούς του ΟΔΑΠ για τη διαχείριση αρχαιολογικών χώρων

Νομική εμπλοκή έχει προκύψει σχετικά με δύο δημόσιους διαγωνισμούς που αφορούν την εκμίσθωση πωλητηρίων και εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης επισκεπτών σε αρχαιολογικούς χώρους της χώρας. Η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) εξέδωσε αποφάσεις επί προδικαστικών προσφυγών που είχαν κατατεθεί από οικονομικούς φορείς, θέτοντας υπό αμφισβήτηση το νομικό πλαίσιο των διαδικασιών.
Το αντικείμενο των διαγωνισμών
Οι δύο ανοικτοί δημόσιοι πλειοδοτικοί διαγωνισμοί που προκήρυξε ο Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ) αφορούν διακριτά αντικείμενα:
- Την εκμίσθωση χώρων υγιεινής και καθαριότητας, θυρίδων φύλαξης (lockers) και δικαιωμάτων εγκατάστασης συστημάτων ελέγχου εισόδου, με παράλληλη υποχρέωση παροχής υπηρεσιών καθαρισμού, συντήρησης και λειτουργίας των εγκαταστάσεων.
- Την εκμίσθωση ομάδας πωλητηρίων.
Σύμφωνα με τον ΟΔΑΠ, ως αποκλειστικό κριτήριο για την ανάθεση των συμβάσεων είχε οριστεί η υψηλότερη συνολική προσφερόμενη μηνιαία μίσθωση για το σύνολο των χώρων κάθε διαγωνισμού.
Η αντιπαράθεση για το νομικό πλαίσιο
Η διαφωνία που έχει προκύψει εστιάζεται στον νομικό χαρακτηρισμό των συμβάσεων. Ο ΟΔΑΠ υποστηρίζει ότι οι διαδικασίες διεξήχθησαν βάσει του π.δ. 715/1979, το οποίο ρυθμίζει τις μισθώσεις και εκμισθώσεις ακινήτων από Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου. Αντιθέτως, οι προσφεύγοντες οικονομικοί φορείς υποστήριξαν ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ ότι οι εν λόγω συμβάσεις θα έπρεπε να είχαν προκηρυχθεί βάσει του ν. 4413/2016, χαρακτηρίζοντάς τες ως συμβάσεις παραχώρησης και όχι ως συμβάσεις μίσθωσης.
Η θέση του ΟΔΑΠ
Ο Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων υπερασπίζεται τη νομιμότητα των ενεργειών του, κάνοντας λόγο για διαδικασίες που διεξήχθησαν με διαφάνεια και πλήρη τήρηση των κανόνων δημοσιότητας. Παράλληλα, ο ΟΔΑΠ διευκρινίζει ότι οι διακηρύξεις περιλαμβάνουν αυστηρούς όρους για την προστασία των αρχαιολογικών χώρων και της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Σε σχέση με την κριτική που έχει ασκηθεί, ο Οργανισμός απορρίπτει τις αναφορές περί «φωτογραφικών διαγωνισμών» ή «ξεπουλήματος» δημόσιας περιουσίας, τονίζοντας ότι οι αποφάσεις της ΕΑΔΗΣΥ δεν περιλαμβάνουν τέτοιες διαπιστώσεις. Ο ΟΔΑΠ χαρακτηρίζει το ζήτημα «αμιγώς νομικό» και γνωστοποιεί ότι θα προχωρήσει στις προβλεπόμενες διαδικασίες, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, για την αντιμετώπιση της κατάστασης που έχει διαμορφωθεί.
