ΙΝΚΑ: Στρεβλώσεις στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας επιβαρύνουν τους καταναλωτές

Το Ινστιτούτο Καταναλωτών (ΙΝΚΑ) αποδίδει το υψηλό κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας σε δομικά προβλήματα της αγοράς εξισορρόπησης, επισημαίνοντας ότι οι καταναλωτές δεν επωφελούνται από τη διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). Η θέση αυτή βασίζεται σε μελέτη του Δικτύου Ενεργειακής Πολιτικής, με τίτλο «Ανάλυση της ελληνικής αγοράς εξισορρόπησης με 15λεπτη εκκαθάριση της DAM για τον μήνα Σεπτέμβριο του 2026», η οποία δημοσιεύθηκε στο διεθνές αποθετήριο SSRN.

Η διαδικασία επιβάρυνσης των καταναλωτών

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΙΝΚΑ, το πρόβλημα εντοπίζεται στις μεσημεριανές ώρες, όταν η αυξημένη παραγωγή από ΑΠΕ οδηγεί τις τιμές στην αγορά επόμενης ημέρας (DAM) σε χαμηλά ή ακόμη και αρνητικά επίπεδα. Ωστόσο, για λόγους ασφάλειας και ευστάθειας του ηλεκτρικού συστήματος, ο διαχειριστής διατηρεί ή επαναφέρει σε λειτουργία θερμικές μονάδες παραγωγής.

Η πρακτική αυτή έχει ως αποτέλεσμα η ενέργεια που παράγεται από ΑΠΕ να επιβαρύνεται με πρόσθετο κόστος μέσω της αγοράς εξισορρόπησης. Το κόστος αυτό μετακυλίεται τελικά στους καταναλωτές, νοικοκυριά και επιχειρήσεις, μέσω του Λογαριασμού Προσαυξήσεων (ΛΠ3).

Οι επιπτώσεις σε παραγωγούς και καταναλωτές

Η μελέτη αναδεικνύει μια διπλή αρνητική επίπτωση από την τρέχουσα λειτουργία της αγοράς:

• Παραγωγοί ΑΠΕ: Αντιμετωπίζουν απώλειες εισοδήματος λόγω των περικοπών στην παραγωγή τους, καθώς δεν αποζημιώνονται για την ενέργεια που δεν εγχέεται στο σύστημα.
• Καταναλωτές: Επιβαρύνονται οικονομικά από την αύξηση του ΛΠ3, παρά τη χαμηλού κόστους παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές.

Παράλληλα, οι μονάδες φυσικού αερίου παραμένουν στο ενεργειακό μείγμα, διατηρώντας τη θέση τους χάρη στην ευελιξία που προσφέρουν. Το συμπέρασμα της μελέτης, όπως το μεταφέρει το ΙΝΚΑ, υπογραμμίζει ότι οι στρεβλώσεις αυτές πηγάζουν από τον σχεδιασμό της χονδρεμπορικής αγοράς και τη σύνδεση της αγοράς επόμενης ημέρας με τους τεχνικούς περιορισμούς της αγοράς εξισορρόπησης.