Διαβουλεύσεις για το νέο πλαίσιο ανάπτυξης προσιτής κατοικίας στην Ελλάδα

Σε εξέλιξη βρίσκονται οι διαβουλεύσεις μεταξύ της αγοράς ακινήτων και του κυβερνητικού επιτελείου για τη διαμόρφωση ενός νέου θεσμικού πλαισίου που θα επιτρέψει την ανάπτυξη προσιτής κατοικίας σε μεγάλη κλίμακα. Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της DIMAND, Δημήτρη Ανδριόπουλο, ο οποίος μίλησε σε συνέδριο του Τεχνικού Επιμελητηρίου, η υλοποίηση τέτοιων επενδύσεων απαιτεί ειδικό νομοθετικό πλαίσιο που θα διασφαλίζει την οικονομική βιωσιμότητα των έργων και τη μακροχρόνια διάθεση των ακινήτων στην αγορά ενοικίασης.

Τα προτεινόμενα κίνητρα

Το προτεινόμενο μοντέλο για την προσιτή κατοικία βασίζεται αποκλειστικά σε οικονομικά και φορολογικά κίνητρα, αποφεύγοντας τις πολεοδομικές διευκολύνσεις που ενδέχεται να προκαλέσουν νομικές αβεβαιότητες και καθυστερήσεις. Στο επίκεντρο των προτάσεων βρίσκονται η μείωση του ΦΠΑ κατά την κατασκευή νέων κατοικιών και η θέσπιση φορολογικών ελαφρύνσεων για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Οι ελαφρύνσεις αυτές συνδέονται με την υποχρέωση των επενδυτών να διαθέτουν τα ακίνητα αποκλειστικά προς ενοικίαση.

Όπως επισημάνθηκε, η ανάπτυξη κατοικιών με ενοίκια που δεν υπερβαίνουν το 25% έως 30% του καθαρού εισοδήματος ενός εργαζομένου καθίσταται ιδιαίτερα δύσκολη υπό τις παρούσες συνθήκες, λόγω των υψηλών επιτοκίων και του αυξημένου κατασκευαστικού κόστους. Για την αντιμετώπιση του ζητήματος, το προτεινόμενο μοντέλο «build to rent» προκρίνει τη δημιουργία ενός επενδυτικού πλαισίου με χαμηλές αρχικές αποδόσεις, όπου η οικονομική ωρίμανση των ακινήτων θα επιτυγχάνεται σε βάθος δεκαετίας ή δεκαπενταετίας.

Στόχος η αύξηση της προσφοράς

Η στρατηγική αυτή στοχεύει στην ουσιαστική αύξηση της προσφοράς κατοικιών, η οποία θεωρείται καθοριστική για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος. Κατά τον κ. Ανδριόπουλο, η προσιτή κατοικία διαφέρει από την κοινωνική κατοικία, καθώς η δεύτερη αποτελεί ευθύνη του κράτους, ενώ η πρώτη μπορεί να αναπτυχθεί σε μεγάλη κλίμακα με τη συμμετοχή της ιδιωτικής αγοράς. Στο συγκεκριμένο μοντέλο θα μπορούσαν να ενταχθούν και ακίνητα του Δημοσίου, εφόσον πληρούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις.

Αυτή τη στιγμή, έχουν εντοπιστεί ακίνητα κατάλληλα για την ανάπτυξη προσιτής κατοικίας, ενώ η κυβέρνηση αξιολογεί τις δημοσιονομικές επιπτώσεις των προτεινόμενων φορολογικών μέτρων. Ανάλογες πρωτοβουλίες λαμβάνουν χώρα σε χώρες όπως η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Ιταλία, καθώς το πρόβλημα της στέγασης αναδεικνύεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σύμφωνα με την εκτίμηση του διευθύνοντος συμβούλου της DIMAND, το θεσμικό πλαίσιο θα μπορούσε να διαμορφωθεί μέσα στους επόμενους μήνες, καθιστώντας την Ελλάδα μία από τις πρώτες ευρωπαϊκές χώρες που θα εφαρμόσουν αντίστοιχα μέτρα.